Nhiều người trong chúng ta thường chủ động đề phòng nấm, vi khuẩn hay các bệnh lây truyền qua đường tình dục quen thuộc như lậu, giang mai, nhưng lại vô tình “bỏ quên” một thủ phạm âm thầm khác, đó chính là Trichomoniasis. Chỉ đến khi cầm trên tay kết quả xét nghiệm với những dòng chữ y khoa lạ lẫm, không ít người mới giật mình đi tìm hiểu xem trichomoniasis là bệnh gì và rốt cuộc nó lây sang mình từ lúc nào?

Hiểu được tâm lý lo lắng đó nên trong bài viết hôm nay sẽ phân tích từ nguyên nhân, dấu hiệu, nguy cơ cho đến hướng xử lý chuẩn y khoa để bạn có cái nhìn toàn diện và bình tĩnh nhất. Hãy cùng tham khảo nhé.

Trichomoniasis là bệnh gì và lây nhiễm qua những đường nào?

Nói một cách dễ hiểu để bạn hình dung trichomoniasis là bệnh gì thì đây là bệnh nhiễm trùng đường sinh dục do trùng roi có tên khoa học là Trichomonas vaginalis gây ra. Trùng roi này là một loại ký sinh trùng đơn bào siêu nhỏ, khi xâm nhập vào cơ thể sẽ bám vào niêm mạc cơ quan sinh dục và gây ra các phản ứng viêm nhiễm, ngứa ngáy hoặc tiết dịch bất thường. Mắc trichomoniasis sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến cả âm đạo ở nữ giới và niệu đạo ở nam giới.

Trong y học, Trichomoniasis được xếp vào nhóm các bệnh lây truyền qua đường tình dục (STI) và là một trong những bệnh STI do ký sinh trùng phổ biến nhất hiện nay. Vì thuộc trong nhóm các bệnh lây truyền qua đường tình dục nên Trichomoniasis sẽ lây nhiễm trực tiếp qua các đường:

– Quan hệ tình dục không an toàn: Khi quan hệ tình dục mà không sử dụng biện pháp bảo vệ với người nhiễm bệnh, mặc dù người nhiễm bệnh không hề có bất kỳ triệu chứng nghi ngờ nào.

– Mẹ lây sang con: Người mẹ bị nhiễm trùng roi trong thai kỳ cũng có thể truyền mầm bệnh sang cho con khi em bé đi qua đường sinh tự nhiên (ngả âm đạo) của mẹ và tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết chứa ký sinh trùng.

Bên cạnh đó, nhiều người cũng băn khoăn không viết các cử chỉ thân mật như ôm, hôn, nắm tay hoặc dùng chung bồn cầu, khăn tắm với người bệnh có làm mình bị lây nhiễm hay không. Trên thực tế, đây không phải là những con đường lây truyền điển hình và nguy cơ xảy ra là cực kỳ thấp. Trùng roi Trichomonas vaginalis là sinh vật rất nhạy cảm với môi trường bên ngoài, chúng suy yếu và chết đi rất nhanh khi tiếp xúc với không khí khô hoặc môi trường thiếu độ ẩm.

Triệu chứng Trichomoniasis ở nam và nữ

Theo ước tính từ CDC (Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ), có tới khoảng 70% người mang trùng roi trong cơ thể hoàn toàn không xuất hiện bất kỳ dấu hiệu hay triệu chứng cảnh báo nào. Việc hoàn toàn không có triệu chứng khiến người bệnh vô tư nghĩ rằng mình khỏe mạnh, nhưng điều đó tuyệt đối không đồng nghĩa với việc họ không lây bệnh cho người khác.

Một trong những lý do khiến trùng roi âm thầm lây lan rộng rãi là do triệu chứng của nó rất đa dạng và “biến hình” tùy thuộc vào cơ địa từng người. Cùng một mầm bệnh, nhưng phản ứng cơ thể ở nam giới và nữ giới lại có những điểm khác biệt khá rõ rệt. Cụ thể như sau:

Triệu chứng Trichomoniasis ở nam

Ở nam giới, mầm bệnh thường “ẩn mình” khéo léo hơn rất nhiều, khiến các anh nam dễ bỏ qua những bất thường nho nhỏ của cơ thể.

– Kích ứng bên trong dương vật và niệu đạo: Rất hiếm khi rầm rộ, nam giới nhiễm bệnh thường chỉ cảm thấy một cảm giác râm ran, ngứa nhẹ hoặc nhột nhột rát rát nằm sâu bên trong ống niệu đạo.

– Tiểu buốt hoặc nóng rát sau xuất tinh: Tình trạng viêm nhẹ do trùng roi có thể gây ra cảm giác xót nhẹ khi đi tiểu hoặc cảm giác nóng rát bất thường ngay sau khi xuất tinh.

– Dịch tiết từ niệu đạo: Đầu dương vật có thể rỉ ra một lượng dịch nhỏ màu trắng đục hoặc trong suốt. Dấu hiệu này thường kín đáo và dễ quan sát thấy nhất vào buổi sáng sớm ngay khi vừa ngủ dậy.

Triệu chứng Trichomoniasis ở nữ

Khác với sự im lìm ở cánh mày râu, cơ thể phụ nữ thường nhạy cảm và dễ phát tín hiệu cảnh báo hơn khi trùng roi tấn công vào môi trường âm đạo.

– Khí hư bất thường: Sự thay đổi của dịch âm đạo là dấu hiệu dễ nhận biết nhất. Khí hư có thể gia tăng đột biến về lượng khiến vùng kín luôn ẩm ướt, màu sắc chuyển sang ngả vàng, xanh nhạt hoặc xuất hiện bọt, kèm theo đó là mùi hôi nồng hoặc tanh rất khó chịu. Tuy nhiên, chị em cũng cần lưu ý rằng khí hư màu xanh không chắc chắn 100% là do Trichomonas, bởi một số tình trạng viêm nhiễm do vi khuẩn khác cũng có thể gây ra hiện tượng tương tự.

– Ngứa, rát, đỏ vùng sinh dục: Sự xuất hiện của trùng roi gây kích ứng bề mặt niêm mạc, khiến vùng âm hộ và âm đạo luôn trong trạng thái ngứa ngáy bứt rứt, sưng nhẹ hoặc mẩn đỏ vô cùng phiền ngoái.

– Đau khi tiểu hoặc quan hệ: Cảm giác xót, nóng rát mỗi lần đi tiểu hoặc những cơn đau sâu, thốn khi thâm nhập lúc quan hệ tình dục là những phản ứng cho thấy niêm mạc đang bị tổn thương nghiêm trọng.

Thông thường, các dấu hiệu lâm sàng sẽ bộc lộ trong khoảng từ 5 đến 28 ngày sau khi tiếp xúc với nguồn lây. Thế nhưng, mốc thời gian ủ bệnh này chỉ mang tính chất tham khảo chứ không phải là công cụ để bạn tự chẩn đoán hay “truy tìm” chính xác thời điểm lây nhiễm. Thực tế có những trường hợp triệu chứng xuất hiện rất muộn sau vài tháng, hoặc diễn tiến theo kiểu “trêu ngươi”, chỉ rộ lên vài ngày rồi tự lắng xuống khiến người bệnh nhầm tưởng là mình đã tự khỏi.

Trichomoniasis có nguy hiểm không?

Dù không phải là căn bệnh đe dọa trực tiếp đến tính mạng ngay lập tức, nhưng Trichomoniasis tuyệt đối không phải là một tình trạng viêm nhiễm nhẹ mà bạn có thể ngó lơ. Nếu cứ âm thầm chịu đựng hoặc chủ quan không điều trị, những phiền toái ban đầu có thể tiến triển thành nhiều hệ lụy sức khỏe lâu dài như:

Bệnh có thể kéo dài làm tổn thương niêm mạc sinh dục

Khác với những đợt cảm cúm thông thường có thể tự lui nhờ sức đề kháng của cơ thể, trùng roi Trichomonas vaginalis không thể tự biến mất nếu thiếu đi sự can thiệp của thuốc đặc trị. Không điều trị đồng nghĩa với việc bạn đang chấp nhận sống chung với tình trạng viêm nhiễm mãn tính kéo dài nhiều tháng, thậm chí nhiều năm, làm tổn thương dai dẳng lớp niêm mạc đường sinh dục.

Trichomoniasis làm tăng nguy cơ lây nhiễm HIV

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đã cảnh báo về mối liên hệ đáng bận tâm giữa nhiễm trùng roi và nguy cơ lây nhiễm HIV. Việc ký sinh trùng gây viêm loét và làm tổn thương các vi mạch mỏng manh ở vùng sinh dục sẽ vô tình mở ra “cánh cửa” thuận lợi, khiến virus HIV dễ dàng thâm nhập vào cơ thể hơn khi có tiếp xúc nguy cơ. Đồng thời, người vừa nhiễm HIV vừa nhiễm trùng roi cũng có khả năng truyền virus HIV sang cho bạn tình cao hơn bình thường.

Ảnh hưởng ở phụ nữ mang thai

Đối với chị em đang trong thai kỳ, sự xuất hiện của mầm bệnh này càng cần được kiểm soát chặt chẽ. WHO và các nghiên cứu y khoa đã ghi nhận nhiễm Trichomonas liên quan trực tiếp đến các biến chứng thai kỳ bất lợi. Cụ thể, tình trạng viêm nhiễm có thể làm tăng nguy cơ vỡ ối sớm, dẫn đến sinh non hoặc khiến em bé sinh ra bị nhẹ cân hơn so với tuổi thai tiêu chuẩn.

Các biến chứng sinh dục khác

Khi không được khống chế kịp thời, trùng roi có thể di chuyển sâu hơn vào các cơ quan lân cận. Ở nữ giới, viêm nhiễm ngược dòng có thể ảnh hưởng đến tử cung, vòi trứng và góp phần gây ra bệnh viêm vùng chậu. Ở nam giới, sự xâm nhập của ký sinh trùng kéo dài có thể dẫn đến viêm tuyến tiền liệt hoặc viêm tinh hoàn, trực tiếp gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe sinh sản về sau.

Làm sao biết chắc mình bị Trichomoniasis?

Khi thấy vùng kín có những biểu hiện bất thường, tâm lý chung của chúng ta là lên mạng tìm kiếm thông tin rồi tự so sánh triệu chứng để “đoán bệnh”. Thế nhưng, việc tự chẩn đoán này thường tiềm ẩn rất nhiều rủi ro. Cách duy nhất để biết chính xác bạn có đang mang trùng roi trong người hay không là đi khám chuyên khoa tại các cơ sở y tế.

Để đưa ra kết luận chính xác, bác sĩ sẽ lấy mẫu dịch âm đạo ở nữ hoặc dịch niệu đạo, nước tiểu ở nam để tiến hành các phân tích chuyên sâu như:

– NAAT / Xét nghiệm khuếch đại acid nucleic: Đây là kỹ thuật sinh học phân tử hiện đại, được WHO và các hướng dẫn y khoa lớn công nhận là “tiêu chuẩn vàng” trong chẩn đoán. Kỹ thuật này có độ nhạy và độ đặc hiệu cực kỳ cao, giúp phát hiện ra các đoạn DNA của trùng roi ngay cả khi lượng ký sinh trùng trong mẫu bệnh phẩm rất ít.

– Soi tươi dưới kính hiển vi: Đây là phương pháp xét nghiệm truyền thống rất phổ biến vì thời gian trả kết quả nhanh và chi phí hợp lý. Bác sĩ sẽ đưa mẫu dịch lên lam kính để quan sát trực tiếp sự chuyển động của trùng roi. Tuy nhiên, hiệu quả của phương pháp này phụ thuộc khá nhiều vào tay nghề của kĩ thuật viên và độ tươi của mẫu.

– Nuôi cấy: Mẫu bệnh phẩm được đưa vào môi trường dinh dưỡng đặc biệt để kích thích ký sinh trùng phát triển. Mặc dù có độ chính xác cao nhưng phương pháp này thường mất nhiều thời gian chờ đợi khoảng vài ngày nên ít khi được ưu tiên trong các trường hợp cần xử lý nhanh.

Trong quá trình thăm khám, bác sĩ có thể sẽ khuyến nghị bạn làm thêm xét nghiệm tầm soát các bệnh lây truyền qua đường tình dục khác. Bạn không nên quá lo lắng hay bất ngờ trước chỉ định này. Bởi lẽ, hành vi nguy cơ khiến trùng roi xâm nhập cũng chính là con đường mà các tác nhân khác như Chlamydia, lậu hay HIV có thể lây truyền. Việc kiểm tra diện rộng sẽ giúp bạn có cái nhìn toàn diện và bảo vệ sức khỏe của mình một cách trọn vẹn nhất.

Trichomoniasis được điều trị như thế nào?

Nếu bạn vô tình nhận kết quả dương tính với trùng roi, hãy hít một hơi thật sâu và thả lỏng tâm lý. Khác với một số virus gây bệnh dai dẳng suốt đời, Trichomoniasis là một trong những bệnh lây truyền qua đường tình dục có thể xử lý triệt để và êm đẹp nếu bạn tuân thủ đúng hướng dẫn từ bác sĩ. Cụ thể như sau:

– Phác đồ điều trị: Ưu tiên dùng các nhóm thuốc tiêu chuẩn là các thuốc thuộc nhóm nitroimidazole, phổ biến nhất là Metronidazole hoặc Tinidazole. Thuốc thường được kê ở dạng uống, có thể là một liều duy nhất hoặc đợt kéo dài khoảng 5–7 ngày tùy thuộc vào tình trạng cụ thể. Thuốc uống có tác dụng toàn thân, đi theo dòng máu để tiêu diệt sạch sẽ ký sinh trùng đang ẩn nấp sâu trong các mô đường sinh dục.

– Điều trị đồng thời cho cả bạn tình: Đây là điều bắt buộc, dù đối phương hoàn toàn không có biểu hiện ngứa rát hay ra dịch bất thường, họ vẫn có thể đang mang trùng roi trong người. Nếu bạn uống thuốc khỏi mà bạn tình không điều trị, hai bạn sẽ nhanh chóng rơi vào vòng lặp lây nhiễm qua lại không bao giờ dứt.

– Tạm dừng quan hệ trong thời gian điều trị: Hai bạn nên tạm dừng hoàn toàn việc quan hệ tình dục, kể cả có sử dụng bao cao su trong suốt đợt dùng thuốc. Hãy kiên nhẫn đợi thêm ít nhất 7 đến 10 ngày sau khi cả hai đã hoàn thành xong liều thuốc cuối cùng và các triệu chứng lâm sàng đã biến mất hoàn toàn rồi mới sinh hoạt trở lại.

– Không tự ý mua thuốc uống: Nhiều người vì e ngại nên tự ra hiệu thuốc mua đơn thuốc của người khác hoặc dùng lại đơn cũ. Các tổ chức y tế lớn hiện đã cập nhật các phác đồ điều trị có sự khác biệt rõ rệt giữa nam và nữ, cũng như có chỉ định riêng biệt cho phụ nữ đang mang thai hay những trường hợp từng điều trị thất bại. Việc tự ý mua thuốc không đúng liều lượng dễ dẫn đến tình trạng ký sinh trùng kháng thuốc, khiến bệnh tái đi tái lại vô cùng dai dẳng.

Cách phòng ngừa lây nhiễm và tái nhiễm Trichomonas

Chủ động phòng ngừa luôn là món quà tuyệt vời nhất mà bạn có thể tự tặng cho sức khỏe sinh sản của mình. Thay vì lo lắng, việc trang bị những thói quen sinh hoạt an toàn và văn minh sẽ giúp bạn luôn tự tin và chủ động trong mọi mối quan hệ.

Sử dụng bao cao su đúng cách

Theo đánh giá từ WHO, việc duy trì thói quen dùng bao cao su đúng cách và liên tục trong mỗi lần quan hệ tình dục chính là bức rào cản vật lý hiệu quả hàng đầu. Mặc dù bao cao su không thể che phủ toàn bộ vùng da sinh dục, nhưng nó làm giảm thiểu tối đa sự tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết chứa ký sinh trùng.

Quan hệ tình dục lành mạnh

Duy trì mối quan hệ chung thủy, lành mạnh từ cả hai phía là một trong những cách tự bảo vệ vững chắc nhất. Khi cả bạn và đối phương đều chỉ quan hệ với một bạn tình duy nhất, người cũng không mắc bệnh và không có hành vi nguy cơ bên ngoài  con đường lây lan của trùng roi gần như sẽ bị chặn đứng hoàn toàn. 

Vệ sinh cơ quan sinh dục đúng cách

Giữ gìn vệ sinh vùng kín sạch sẽ và đúng phương pháp mỗi ngày giúp môi trường sinh dục luôn khỏe mạnh, tăng cường sức đề kháng tự nhiên của niêm mạc. Bạn nên rửa vùng kín bằng nước sạch hoặc dung dịch vệ sinh dịu nhẹ, lau khô từ trước ra sau để tránh đưa vi khuẩn từ hậu môn lên. Đặc biệt, chị em tuyệt đối không nên thụt rửa sâu bên trong âm đạo vì hành động này dễ làm mất cân bằng pH và xước niêm mạc, tạo điều kiện thuận lợi cho trùng roi xâm nhập. 

Chủ động xét nghiệm khi có nguy cơ

Đừng bao giờ lấy lý do “mình thấy bình thường” để trì hoãn việc kiểm tra. Như chúng ta đã biết, phần lớn người nhiễm trùng roi hoàn toàn không có triệu chứng rõ rệt. Nếu bạn vừa trải qua một cuộc yêu không an toàn hoặc bắt đầu một mối quan hệ mới, chủ động tầm soát chính là cách ứng xử văn minh và trách nhiệm nhất.

Không quan hệ khi bản thân đang nhiễm bệnh

Nếu bạn biết mình đang nhiễm trùng roi hoặc đang trong quá trình dùng thuốc điều trị, hãy tuyệt đối kiêng quan hệ tình dục, kể cả có dùng bao cao su. Việc tạm dừng sinh hoạt trong thời gian này giúp niêm mạc đường sinh dục có không gian hồi phục hoàn toàn, đồng thời ngăn chặn triệt để nguy cơ truyền mầm bệnh sang cho người khác hoặc làm bệnh tái nhiễm phức tạp hơn. 

Hy vọng những chia sẻ chi tiết của Shopkiss đã giúp bạn hiểu rõ trichomoniasis là bệnh gì, từ đó cởi bỏ được những hoang mang, lo lắng không đáng có. Việc chủ động trang bị kiến thức, lắng nghe cơ thể và thăm khám y tế kịp thời chính là chìa khóa vàng giúp bạn bảo vệ sức khỏe sinh sản của bản thân cũng như người mình thương yêu. Đừng ngần ngại tìm kiếm sự hỗ trợ từ các bác sĩ chuyên khoa khi nhận thấy bất kỳ dấu hiệu bất thường nào nhé.