Đối với chị em phụ nữ chúng mình, chiếc quần chíp giống như một “bản báo cáo sức khỏe” hằng ngày của vùng nhạy cảm. Thỉnh thoảng, khi đi vệ sinh hoặc cuối ngày thay đồ, bạn bỗng phát hiện vùng kín ra dịch màu trắng đục với số lượng và tính chất khác hẳn mọi khi. Tình trạng này xuất hiện khiến không ít chị em rơi vào trạng thái hoang mang, lo lắng, không biết cơ thể mình đang thay đổi sinh lý bình thường hay là dấu hiệu của một căn bệnh phụ khoa nguy hiểm nào đó.

Hiểu được tâm lý đó, trong bài viết hôm nay mình sẽ mổ xẻ từ A đến Z hiện tượng này dưới góc nhìn y khoa thực tế, giúp bạn chủ động nhận biết và biết cách xử lý sao cho đúng nhất. Hãy cùng bước vào tìm hiểu nhé!

Vùng kín ra dịch màu trắng đục là gì?

Thực ra, nếu bạn thấy vùng kín của mình không khô ráo hoàn toàn mà luôn có một chút ẩm ướt thì đó là điều hết sức tự nhiên. Dịch tiết âm đạo thường sẽ thay đổi tính chất dựa vào từng thời kỳ của chu kỳ kinh nguyệt. Trong đó, hiện tượng vùng kín ra dịch màu trắng đục là trạng thái chất dịch tiết ra từ các tuyến bên trong âm đạo và cổ tử cung chuyển từ màu trong suốt sang màu trắng có độ đục nhất định, giống như màu hồ nước hoặc màu sữa loãng.

Nhiều chị em cứ thấy có dịch là ghét, là muốn tìm cách triệt tiêu cho khô ráo, nhưng thực tế đây là “chiến binh” bảo vệ vùng kín đấy. Dịch tiết âm đạo hay còn gọi là khí hư, huyết trắng đóng vai trò như một chiếc máy làm sạch tự nhiên, cuốn trôi tế bào chết và vi khuẩn ra ngoài. Nó còn giữ nhiệm vụ cân bằng độ pH, dưỡng ẩm cho âm đạo và đóng vai trò như chất bôi trơn tự nhiên giúp chuyện “yêu” mượt mà hơn, đồng thời tạo điều kiện cho tinh trùng dễ bơi đi gặp trứng.

Một “cô bé” khỏe mạnh sẽ có khí hư mang những đặc điểm nhận diện rất cơ bản sau:

– Màu sắc: Thường có màu trắng trong như lòng trắng trứng gà, đôi khi có thể hơi ngả trắng sữa hoặc hơi ngà khi khô lại trên quần lót.

– Mùi: Không có mùi hoặc chỉ có mùi hơi tanh nhẹ, chua nhẹ đặc trưng của acid lactic và hoàn toàn không gây khó chịu cho người xung quanh.

– Độ dai: Có độ nhầy, dai nhất định, bạn có thể kéo sợi giữa hai ngón tay mà không bị mủn.

– Lượng dịch: Tiết ra vừa phải, đủ làm ẩm âm đạo chứ không chảy ồ ạt đến mức phải dùng băng vệ sinh hằng ngày liên tục.

Rất nhiều chị em cứ thấy dịch chuyển sang màu trắng đục là cuống cuồng mua thuốc đặt âm đạo về tự chữa. Đây là sai lầm tai hại nhé! Dịch màu trắng đục hoàn toàn có thể là một biểu hiện sinh lý bình thường do sự trồi sụt của hormone trong cơ thể. Bản chất của nó chỉ đáng lo khi đi kèm với các triệu chứng lạ về mùi, cấu trúc và cảm giác tại vùng kín mà thôi.

Nguyên nhân khiến vùng kín ra dịch màu trắng đục

Y học chia nguyên nhân gây ra hiện tượng này thành hai nhóm rõ rệt là nguyên nhân sinh lý và bệnh lý. Việc xác định đúng nguyên nhân là chìa khóa vàng để bạn dứt điểm được sự khó chịu này. Cụ thể như sau:

Nguyên nhân sinh lý

Đây là những nguyên nhân xuất phát từ cơ chế tự nhiên của cơ thể hoặc do lối sống, có thể tự điều chỉnh được mà không cần can thiệp y tế phức tạp:

– Giai đoạn rụng trứng: Giữa chu kỳ kinh nguyệt, lượng estrogen tăng vọt làm dịch tiết ra nhiều hơn, có thể đặc hơn và hơi đục trước khi hóa lỏng thành dạng lòng trắng trứng.

– Trước kỳ kinh: Vào những ngày cận kề “đèn đỏ”, lượng progesterone tăng cao khiến khí hư đặc lại, có màu trắng đục rõ rệt và giảm độ dai.

– Khi mang thai: Cơ thể mẹ bầu thay đổi nội tiết tố chóng mặt để bảo vệ bào thai, dịch âm đạo sẽ tiết ra nhiều hơn, đặc hơn và thường có màu trắng đục.

– Khi kích thích tình dục: Khi bạn được “hâm nóng”, các tuyến sẽ hoạt động hết công suất để tạo dịch bôi trơn, lúc này dịch có thể xuất hiện dạng trắng đục nhẹ.

– Tuổi dậy thì: Buồng trứng bắt đầu hoạt động, nội tiết chưa ổn định nên việc quần chíp thường xuyên xuất hiện vệt trắng đục là điều rất hay gặp ở các bạn gái trẻ.

– Stress kéo dài: Khi bạn thức đêm, lo lắng, áp lực công việc, não bộ sẽ chỉ đạo tuyến thượng thận tiết ra cortisol, làm rối loạn hệ trục não bộ – tuyến yên – buồng trứng, từ đó khiến khí hư đổi màu đục và tiết ra thất thường.

Nguyên nhân bệnh lý

Nếu nguyên nhân nằm ở nhóm này, bạn cần phải được điều trị chuyên khoa vì đây là dấu hiệu của viêm nhiễm:

– Nhiễm nấm Candida: Nấm Candida albicans là “kẻ thù truyền kiếp” của vùng kín phụ nữ. Bình thường chúng sống hòa bình trong âm đạo, nhưng khi gặp điều kiện thuận lợi thì chúng sẽ bùng phát. Dấu hiệu nhận biết nhiễm nấm Candida đó là khí hư trắng đục, đặc quánh và vón cục như bã đậu hoặc như cặn sữa. Kèm theo đó là tình trạng ngứa ngáy điên cuồng, vùng kín đỏ rực và rát vô cùng, đặc biệt là sau khi đi tiểu hoặc quan hệ.

– Viêm âm đạo do vi khuẩn: Sự mất cân bằng giữa lợi khuẩn Lactobacillus và hại khuẩn Gardnerella vaginalis sẽ gây ra tình trạng viêm nhiễm. Dấu hiệu là dịch tiết ra có màu trắng đục hoặc xám nhạt, loãng hơn nấm nhưng điểm đặc trưng nhất là mùi tanh như cá vô cùng nồng nặc, rõ nhất là sau khi quan hệ tình dục hoặc vào những ngày hành kinh.

– Viêm cổ tử cung: Cổ tử cung bị tổn thương do vi khuẩn, ký sinh trùng hoặc do hóa chất từ dung dịch vệ sinh, bao cao su. Dịch tiết lúc này thường đặc, màu trắng đục hoặc ngả vàng, có thể lẫn chút máu sinh lý ngoài chu kỳ.

– Viêm lộ tuyến cổ tử cung: Đây là tình trạng các tế bào tuyến nằm trong ống cổ tử cung phát triển ra ngoài, xâm lấn bề mặt ngoài của cổ tử cung. Vì là tế bào tuyến nên chúng vẫn tiết dịch rất mạnh, khiến chị em luôn trong tình trạng “ẩm uớt”, khí hư trắng đục, dính nhớp, có mùi hôi và thường xuyên đau lưng, mỏi hông.

– Bệnh lây truyền qua đường tình dục (STIs): Chlamydia và Lậu cầu là hai căn bệnh này thường gây ra tình trạng khí hư trắng đục hoặc vàng xanh như mủ, kèm theo tiểu buốt, tiểu rắt dữ dội và đau tức bụng dưới. Bên cạnh đó nhiễm Trichomonas cũng sẽ khiến khí hư ra nhiều, màu trắng đục hoặc vàng xanh, có bọt li ti và mùi hôi rất nặng, kèm ngứa ngáy âm đạo âm ỉ.

– Viêm vùng chậu: Đây là biến chứng nặng khi viêm nhiễm ở âm đạo, cổ tử cung không được điều trị kịp thời, ngược dòng lên tử cung, ống dẫn trứng và buồng trứng. Bệnh gây ra dịch trắng đục, hôi kèm sốt nhẹ, đau quặn bụng dưới một cách thường xuyên.

Các dạng dịch màu trắng đục thường gặp ở vùng kín

Để chị em dễ dàng “bắt mạch” cho “cô bé” của mình dưới đây là các dạng dịch trắng đục phổ biến:

– Trắng đục như sữa, không mùi: Yên tâm nhé, đây thường là dấu hiệu cơ thể bạn đang chuẩn bị cho kỳ kinh tiếp theo hoặc dấu hiệu bạn đang “có tin vui” đấy.

– Trắng đục kéo sợi: Giống như lòng trắng trứng nhưng hơi mờ đục một chút, không hôi, thường xuất hiện vào ngày rụng trứng, đây là thời điểm vàng nếu bạn đang canh để thả bầu.

– Trắng đục vón cục như bã đậu: Gần như 90% là bạn đã bị nấm ghé thăm rồi. Hãy chuẩn bị tinh thần đi khám để đặt thuốc thôi.

– Trắng đục kèm mùi hôi: Dù loãng hay đặc, cứ có mùi hôi, mùi tanh khó chịu là có sự tham gia của vi khuẩn có hại.

– Trắng đục kèm ngứa: Sự kết hợp của dịch đục và ngứa ngáy cảnh báo tình trạng viêm nhiễm âm hộ, âm đạo đang ở giai đoạn hoạt động mạnh.

– Trắng đục kèm đau bụng dưới: Cảnh báo các bệnh lý sâu hơn bên trong như viêm lộ tuyến, viêm tử cung hoặc viêm vùng chậu.

– Trắng đục chuyển vàng hoặc xanh: Đây không còn là dịch sinh lý nữa mà là dịch mủ, dấu hiệu của nhiễm trùng nặng hoặc các bệnh xã hội.

Cách chẩn đoán và điều trị tình trạng ra dịch bất thường ở vùng kín

Mình biết nhiều chị em rất ngại đi khám phụ khoa vì sợ đau, sợ ngượng. Nhưng tin mình đi, y học hiện đại làm việc này rất nhanh chóng và nhẹ nhàng. Khi bạn đến phòng khám, bác sĩ sẽ thực hiện các bước thăm khám và xét nghiệm cần thiết để tìm ra thủ phạm và sau đó sẽ lên phác đồ điều trị phù hợp.

Cách chẩn đoán

– Khám phụ khoa: Bác sĩ sử dụng một dụng cụ gọi là mỏ vịt (đã được bôi trơn) để mở rộng âm đạo một cách nhẹ nhàng, quan sát xem niêm mạc âm đạo có bị đỏ không, cổ tử cung có bị viêm loét hay lộ tuyến không.

– Soi khí hư (Tươi/Nhuộm): Bác sĩ lấy một chút dịch trắng đục ở âm đạo của bạn, phết lên lam kính và soi dưới kính hiển vi để tìm xem có bào tử nấm, trùng roi hay tế bào chỉ thị của vi khuẩn hay không.

– Xét nghiệm nấm, vi khuẩn: Nuôi cấy dịch nếu tình trạng viêm nhiễm tái phát nhiều lần để làm kháng sinh đồ.

– Xét nghiệm STI: Lấy mẫu dịch hoặc máu để chạy máy PCR tìm vi khuẩn Chlamydia, lậu, hoặc các tác nhân lây qua đường tình dục khác.

– Siêu âm khi cần thiết: Siêu âm đầu dò âm đạo hoặc siêu âm tuyến bụng để kiểm tra tử cung, buồng trứng xem có bị viêm vùng chậu hay có khối u gì không.

Cách điều trị

– Điều trị nấm Candida: Thường bác sĩ sẽ chỉ định thuốc đặt âm đạo như clotrimazole, miconazole kết hợp thuốc uống kháng nấm fluconazole và kem bôi giảm ngứa bên ngoài.

– Điều trị viêm âm đạo do vi khuẩn: Sử dụng kháng sinh chuyên trị vi khuẩn kỵ khí như metronidazole hoặc clindamycin dạng viên uống hoặc gel bặt âm đạo.

– Điều trị viêm cổ tử cung / viêm lộ tuyến: Tùy mức độ, có thể dùng thuốc kháng sinh toàn thân. Nếu viêm lộ tuyến nặng, bác sĩ có thể tư vấn các phương pháp diệt tuyến như đốt điện, áp lạnh hoặc dao Leep sau khi đã điều trị hết viêm ổn định.

– Điều trị STI: Bắt buộc phải điều trị bằng kháng sinh liều cao theo phác đồ của Bộ Y tế và quan trọng nhất là phải điều trị cho cả bạn tình để tránh việc vừa chữa khỏi xong lại bị lây ngược lại.

Cách chăm sóc và phòng ngừa khí hư bất thường

Người ta nói “phòng bệnh hơn chữa bệnh”, câu này chưa bao giờ sai đối với sức khỏe vùng kín. Đôi khi chỉ cần bạn thay đổi vài thói quen nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày là “cô bé” đã khỏe mạnh, thơm tho hơn rất nhiều rồi:

– Vệ sinh vùng kín đúng cách: Chỉ rửa bên ngoài bằng nước sạch hoặc dung dịch vệ sinh có độ pH dịu nhẹ từ 3.8 – 4.5, phù hợp với sinh lý âm đạo. Rửa từ trước ra sau, là từ âm đạo đến hậu môn để tránh rước vi khuẩn từ hậu môn vào vùng kín.

– Chọn đồ lót phù hợp: Hãy trung thành với quần chíp chất liệu 100% cotton co giãn, thấm hút mồ hôi tốt. Tránh mặc quần quá chật, quần lọt khe bằng ren bí bách suốt cả ngày. Thay quần lót hằng ngày và phơi ở nơi có ánh nắng mặt trời trực tiếp.

– Quan hệ tình dục an toàn: Sử dụng bao cao su khi chưa có kế hoạch sinh con hoặc khi chưa rõ lịch sử sức khỏe của bạn tình. Nhớ vệ sinh sạch sẽ cho cả hai trước và sau khi làm “chuyện ấy”.

– Hạn chế thụt rửa âm đạo: Đây là sai lầm mà nhiều chị em mắc phải vì nghĩ thụt rửa sâu mới sạch. Thực tế, hành động này làm xáo trộn hoàn toàn hệ vi sinh, đẩy vi khuẩn ngược vào sâu bên trong, khiến tình trạng vùng kín ra dịch màu trắng đục trở nên tồi tệ hơn.

– Chế độ ăn uống và sinh hoạt lành mạnh: Ăn thêm sữa chua không đường hằng ngày để bổ sung lợi khuẩn lợi hại Lactobacillus. Uống đủ nước, hạn chế đồ ăn quá nhiều đường, vì nấm cực kỳ thích đường. Tập thể dục đều đặn và ngủ đủ giấc để giữ cho hệ miễn dịch luôn ở trạng thái tốt nhất.

– Khám phụ khoa định kỳ: Đừng đợi đến khi có bệnh mới đi khám, chị em phụ nữ nên duy trì thói quen khám phụ khoa tầm soát 6 tháng hoặc 1 năm một lần để luôn làm chủ sức khỏe của mình.

Hy vọng bài viết chia sẻ của Shopkiss đã phần nào giúp các bạn giải tỏa được những thắc mắc cũng như lo lắng bấy lâu nay về hiện tượng vùng kín ra dịch màu trắng đục. Cơ thể của phụ nữ chúng mình là một bộ máy vô cùng tinh vi và nhạy cảm, chỉ cần một chút lơ là trong cách chăm sóc hay lối sống hằng ngày là nó sẽ “lên tiếng” ngay lập tức.

Thay vì lo sợ hay tự mình tìm những bài thuốc truyền miệng không rõ nguồn gốc trên mạng để áp dụng, bạn hãy chủ động lắng nghe, thay đổi thói quen sinh hoạt và mạnh dạn đi khám phụ khoa khi thấy có dấu hiệu bất ổn nhé. Chúc cho chị em chúng mình luôn luôn khỏe mạnh, tự tin và ngập tràn hạnh phúc